Group photo of attorneys

Pytania i odpowiedzi

  1. Jaki materiał dowodowy należy przedstawić, aby udowodnić zaniedbanie?
  2. Czym jest obowiązek wykazania należytej ostrożności?
  3. Czym jest wykazanie rozsądnej ostrożności?
  4. Czy odpowiedzialność różnych ludzi jest określana różnymi normami dbałości?
  5. Czym jest przyczynowość?
  6. Co jeśli ponoszę częściową winę za własne obrażenia?
  7. Czy złamanie prawa uznaje się za zaniedbanie?
  8. Jakie są najpopularniejsze rodzaje obrony przed zaniedbaniem?
  9. Czym jest Ustawa o Ograniczeniach przy zgłaszaniu roszczeń wskutek zaniedbania?
1) Jaki materiał dowodowy należy przedstawić, aby udowodnić zaniedbanie?

Aby udowodnić zaniedbanie oskarżonego i tym samym uznać go za odpowiedzialnego za pokrycie szkody, należy wykazać, że:

  • oskarżony miał obowiązek zachowania należytej ostrożności wobec powoda;
  • oskarżony nie dopełnił tego obowiązku nierozsądnym działaniem;
  • spowodowanie obrażeń przez nierozsądne działanie było przewidywalne;
  • działania lub zaniechanie oskarżonego spowodowały obrażenia cielesne.

Kiedy zaniedbanie oskarżonego uda się udowodnić, powód ma prawo do zaspokojenia roszczeń.

2) Czym jest obowiązek wykazania należytej ostrożności?

W ogólnym ujęciu osoba będąca w kontakcie z każdym innym jest winna zapewnić „obowiązek wykazania należytej ostrożności”. Zazwyczaj nie należy się martwić tym obowiązkiem – jest taki sam we wszystkich okolicznościach. To obowiązek rozsądnego zachowania, jak przystało na rozsądną osobę. Istnieją jednak sytuacje, w których sąd uznaje, że ludzie wykazują względem siebie mniej niż tę podstawową dbałość. Najważniejsze z nich to: 1) nie ma ogólnego obowiązku podjęcia działań w celu udzielenia pomocy; oraz 2) nie ma ogólnego obowiązku uniknięcia spowodowania niezamierzonego urazu psychicznego wobec innych.

Nikogo nie można pociągnąć do odpowiedzialności wyłącznie na podstawie tego, że nie podjął działań. Znaczy to, że jeśli osoba widząca inną będącą w niebezpieczeństwie nie udzieli jej pomocy (nawet jeśli mogłaby to zrobić łatwo i bezpiecznie), nie jest odpowiedzialna za odmowę pomocy.

Przykład: Jan, przechodząc, widzi Tomka tonącego w jeziorze. Jan mógł z łatwością wyciągnąć Tomka bez narażania się na niebezpieczeństwo, lecz zamiast pomóc, odchodzi. Jan nie jest odpowiedzialny wobec Tomka za szkodę, którą ten odniósł.

Istnieje wiele powszechnych wyjątków od reguły “braku obowiązku podjęcia działań”. Jeśli w powyższym przykładzie niebezpieczeństwo lub obrażenia Tomka wynikają z działań Jana lub przedmiotu znajdującego się pod jego kontrolą, ma on obowiązek podjęcia działań. Podobnie w przypadku udzielenia pomocy Tpmkowi przez Jana, kiedy Jan dobrowolnie udziela pomocy Tomkowi (nawet jeśli nie ciążył na nim obowiązek prawny), musi działać z zachowaniem należytej ostrożności.

3) Czym jest wykazanie rozsądnej ostrożności?

Najważniejszą rzeczą w drodze ustalenia czyjegoś zaniedbania jest ustalenie, co stanowi „rozsądna” dbałość w danych okolicznościach, ponieważ nie istnieje jednolita definicja tego, co jest rozsądne w danej sytuacji. To, co jednym wydaje się rozsądne, może innym wydać się nierozsądne.

Sądy często rozważają, czy ktoś zachował rozsądną dbałość, pytając co by zrobiła osoba o przeciętnej inteligencji w podobnych okolicznościach. Na przykład, „rozsądny” kierowca zamierzający skręcić w lewo między jednym a kolejnym nadjeżdżającym z przeciwka samochodem nie zrobiłby tego nie upewniając się wcześniej, czy ma wystarczająco dużo czasu na wykonanie skrętu. Zaniedbaniem byłoby, jeśli kierowca nie upewniłby się, czy ma czas na skręt, wykonał go mimo tego i spowodował wypadek.

4) Czy odpowiedzialność różnych ludzi jest określana różnymi normami dbałości?

Stopień wykazania rozsądnej dbałości zależy od tego, czy jest się dorosłym, dzieckiem lub zawodowcem.

Norma rozsądnej osoby - dorosły winien jest zaniedbania, jeśli nie podejmuje działań, jakie podjęłaby osoba o przeciętnej inteligencji w podobnych okolicznościach.

Norma rozsądnego dziecka - zarówno dziecko, jak i jego rodzice mogą być odpowiedzialni za nieodpowiednie zachowanie dziecka. Dzieci jednak nie są odpowiedzialni w tej samej mierze co dorośli. Zachowanie dziecka dedukuje się z oczekiwanych zachowań dziecka w tym samym wieku, o tej samej inteligencji i doświadczeniu odniesionym do podobnych okoliczności. Ponieważ dziecko nie jest intelektualnie tak samo rozwinięte i nie ma takich doświadczeń życiowych jak dorosły, sąd dostrzega, że w pewnych przypadkach dziecko nie może być odpowiedzialne za zachowanie uważane za „niedbałe” w innych przypadkach. Dlatego dzieci we wczesnym wieku ogólnie nie mogą ponosić odpowiedzialności za zaniedbanie. Sędzia zadecyduje o przypisaniu dziecku stopnia odpowiedzialności za zaniedbanie. Jeśli dziecko uzna się za zdolne do dopuszczenia się zaniedbania, decyzję o tym, czy było ono faktycznie niedbałe, podejmą jurorzy.

Jednym ważnym wyjątkiem jest norma mówiąca o nieletnim, do którego można odnieść stopień rozsądku dorosłego, jeśli jest on zaangażowany w “dorosłe” czynności. W większości norma ma zastosowanie w przypadku, kiedy dziecko prowadzi pojazd silnikowy.

Norma środowiska zawodowców - Zawodowcy (adwokaci, lekarze, architekci, inżynierowie, psychiatrzy, itd.) ponoszą większą odpowiedzialność za wykazanie dbałości z uwagi na ich specjalistyczne wykształcenie i doświadczenie. Profesjonaliści i osoby wykonujące specjalistyczną pracę wymagającą zręczności (hydraulicy, stolarze, elektrycy, kosmetyczki, itd.) można uznać za niedbałych, jeśli nie wykazują tego samego stopnia umiejętności, co inni wykwalifikowaniu i kompetentni pracownicy pracujący w swoim środowisku..

5) Czym jest przyczynowość?

Aby osobę niedbałą pociągnąć do odpowiedzialności za szkody powstałe wskutek wypadku, należy udowodnić, że zaniedbanie faktycznie spowodowało obrażenia cielesne. Działania lub zaniechanie działania osoby niedbałej mogą być wyłączną przyczyną obrażeń lub jedną z wielu.

Przykład: Wyobraźmy sobie ciężarówkę pędzącą drogą, przed którą nagle wyłania się samochód pozostawiony na środku szosy. Aby uniknąć zderzenia, kierowca ciężarówki próbuje hamować. Mechanik w warsztacie niedawno naprawił hamulce, lecz zapomniał wymienić stare, zużyte dociski hamulcowe. W wyniku tego hamulce odmawiają posłuszeństwa i ciężarówka wpada na pozostawiony samochód, który z kolei wpada na Ciebie, kiedy próbujesz przejść przez jezdnię w nie przeznaczonym do tego miejscu. Wynikające obrażenia, które odnosisz, mają wiele przyczyn, w tym niedbałe prowadzenie pojazdu przez kierowcę ciężarówki, niedbałą naprawę hamulców ciężarówki, samochód niedbale pozostawiony na środku drogi oraz Twoje własne przewinienie w postaci niebezpiecznego przechodzenia przez jezdnię.

6) Co jeśli ponoszę częściową winę za własne obrażenia?

Zaniedbanie porównawcze

W powyższym przykładzie sędzia lub zespół sędziowski ustalają stopień zaniedbania każdej ze stron i przypisują każdej z nich część całkowitych poniesionych przez Ciebie szkód w oparciu o procentowy udział winy każdej ze stron w Twoich obrażeniach. Ten proces nazywa się “zaniedbaniem porównawczym” i jest systemem, według którego przyznaje się odszkodowania w stanie Illinois. W zaniedbaniu „czysto” porównawczym wysokość przyznanego powodowi odszkodowania zostanie pomniejszona wprost proporcjonalnie do procentowej winy powoda w zdarzeniu, niezależnie od udziału. Na przykład, jeśli ponosisz 30 procent winy za wypadek, powinieneś móc otrzymać odszkodowanie za szkody w wysokości 70 procent. W stanie Illinois natomiast, jeśli ponosisz więcej niż 50 procent winy za spowodowanie wypadku, w całości tracisz prawo do zaspokojenia roszczeń. Wszystkie pozostałe strony są wtedy zwolnione z nałożonego na nie obowiązku wypłacenia Ci swojej części odszkodowania.

7) Czy złamanie prawa uznaje się za zaniedbanie?

Pogwałcenie przepisów prawnych

W niektórych okolicznościach dowody, że osoba fizyczna pogwałciła przepisy lub prawo wystarczają na udowodnienie jej zaniedbania. W doktrynie „zaniedbanie samego w sobie” osoba fizyczna jest winna zaniedbania, jeśli pogwałci przepisy, ustawę, lub spowoduje obrażenia lub uszczerbek w mieniu.

Przykład: Załóżmy, że przepisy zakazują zawracania na pewnym skrzyżowaniu. Ktokolwiek złamie przepisy i zawróci na skrzyżowaniu będzie odpowiedzialny za obrażenia innych osób, niezależnie od tego, czy zawracając wykazał rozsądną dbałość czy nie. Fakt zawracania sam w sobie czynił kierowców niedbałymi.

Doktryna niedbałości samej w sobie ma zastosowanie jedynie wtedy, kiedy wypadek jest typem wypadku, któremu rozporządzenie lub przepis miał zapobiec, a strona odnosząca obrażenia jest grupą osób, których rozporządzenie lub przepis miały chronić.

Przykład: Przepis zakazu zawracania działa zazwyczaj dla ochrony innych kierowców na skrzyżowaniu. Jeśli kierowca przejeżdżający przez skrzyżowanie odniesie obrażenia z strony innego zawracającego kierowcy, ma zastosowanie doktryna zaniedbania samego w sobie.

W niektórych sytuacjach pogwałcenie przepisów lub ustawy przez osobę fizyczną da się usprawiedliwić. W większości tymi dopuszczalnymi wyjątkami są okoliczności pozostające poza kontrolą osoby fizycznej, nagłe wypadki nie spowodowane przez nią i/lub sytuacje, w których zgodność z prawem byłaby przyczyną większego niebezpieczeństwa dla osób mających udział w wydarzeniu, niż jego pogwałcenie.

8) Jakie są najpopularniejsze rodzaje obrony przed zaniedbaniem?

Przyjęcie ryzyka

Jeśli wykonujesz czynności, o których wiesz, że są ryzykowne i niebezpieczne, można przyjąć, że “przyjąłeś ryzyko” obrażeń związanych z daną czynnością. Na przykład narciarz zjeżdżający z pełną świadomością po stromym i niebezpiecznym stoku przyjmuje ryzyko obrażeń, które z takiej czynności mogą wyniknąć. Jego wniosek o zaspokojenie roszczeń zostałby najprawdopodobniej odrzucony, chyba że jego obrażenia powstałyby z przyczyny nie mającej związku z okolicznościami, których był świadomy i za które przyjął ryzyko. Na przykład narciarz zrozumiał, że jazda na nartach może być potencjalnie niebezpieczna i był w pełni świadomy zagrożenia. Nie mógł jednak przewidzieć, że lina kolejki linowej mogłaby się zerwać i spaść na jego tor przejazdu powodując upadek i obrażenia. Przyjęcie ryzyka nie chroni oskarżonego przed takim rodzajem zajść.

Dostrzegalne i oczywiste niebezpieczeństwo

Inną ochroną, podobną do przyjęcia ryzyka, jest wykonywanie czynności stanowiącej dostrzegalne i oczywiste niebezpieczeństwo. Podczas kiedy przyjęcie ryzyka skupia się na potencjalnym zagrożeniu, dostrzegalne i oczywiste niebezpieczeństwo ma związek z wiedzą o pewnej wyjątkowej formie zagrożenia. Wyobraźmy sobie na przykład, że wchodzimy na teren sąsiada pomimo widocznej tabliczki „Uwaga, pies obronny, nie wchodzić” wiedząc także, że jest tam zły pies. Sąsiad mógłby argumentować dostrzegalnym i oczywistym niebezpieczeństwem, aby wyjaśnić, że wiedziałeś dokładnie o stanowiącym zagrożenie psie, a mimo tego wkroczyłeś na teren.

9) Czym jest Ustawa o Ograniczeniach przy zgłaszaniu roszczeń wskutek zaniedbania?

Jak to ma miejsce w przypadku sporów prawnych, ustawa o ograniczeniach ogranicza czas, w którym można dochodzić roszczeń za zaniedbanie. W stanie Illinois ustawa o ograniczeniach przy zgłaszaniu roszczeń wskutek zaniedbania wynosi dwa lata. Po upłynięciu tego terminu nie przysługuje prawo do roszczeń. Należy mieć na uwadze, że ten okres jest znacznie krótszy niż okres na wykazanie zaniedbania wobec osoby prawnej, instytucji użyteczności publicznej lub pracodawcy, w przypadku których wniosek o zaspokojenie roszczeń należy złożyć w ciągu jednego roku od wypadku (745 ILCS 10/8-101). Po wypadku należy niezwłocznie skontaktować się z adwokatem w celu zachowania wszelkich swoich praw, zanim zostaną zablokowane przez prawo.